Kumjana Novakova je filmska autorka čiji se rad zasniva na istraživačkom pristupu, a deluje i kao filmska kustoskinja i predavačica. Rođena je u Jugoslaviji, a filmom i umetnošću počela je da se bavi nakon formalnog obrazovanja u oblasti društvenih nauka i istraživačkih metodologija u Sofiji, Sarajevu, Bolonji i Amsterdamu. Suosnivačica je Pravo Ljudski filmskog festivala u Sarajevu, a od 2018. do 2021. godine vodila je Filmsko odeljenje Muzeja savremene umetnosti u Skoplju.

Njena umetnička praksa zasnovana je na istraživanju i razvija se na preseku filma i savremene umetnosti, istražujući odnose moći, rata, sećanja i otpora. Film Disturbed Earth (Uznemirena zemlja), koji je korežirala sa G. C. Candi, ušao je u uži izbor za nagradu Oskar. Njen najnoviji film Silence of Reason (Šutnja razuma) prikazan je na više od 60 festivala i osvojio je preko dvadeset međunarodnih nagrada, među kojima su nagrada za najbolju režiju na IDFA festivalu 2023, nagrada za najbolji srednjemetražni film na Hot Docs-u, Grand Prix festivala Punto de Vista, nagrada za najbolji međunarodni film na Cinéma du Réel, Srce Sarajeva za ljudska prava itd.

Kumjanini radovi predstavljeni su u brojnim značajnim institucijama i na festivalima, među kojima su MoMA, Tate Modern, Centre Pompidou, Museum of the Moving Image, IDFA, CPH:DOX, Punto de Vista i DokuFest.

Kao mentorka učestvovala je u programima razvoja dokumentarnog filma kao što su Doc Station u okviru Berlinale Talents, IDFA Project Space, BDC Discoveries i dr. Kao gostujuća predavačica bila je angažovana na master programu Film Research pri Netherlands Film Academy, MFA programu filma na HDK-Valand univerzitetu u Geteborgu, ESCAC-u u Barseloni i program film.factory Bele Tara u Sarajevu.
Kumjana je bila MacDowell stipendistkinja u periodu jesen 2024 – zima 2025.
Trenutno živi i radi između Sarajeva i Skoplja.